Bestraling & Immunotherapie Heel zelden zien radiotherapeuten dat als bij een patiënt met uitzaaiingen alleen de meest klachtengevende uitzaaiing bestraald wordt, ook niet bestraalde tumoren verdwijnen of kleiner worden. De verklaring voor dit zogenaamde “abscopal effect” is, dat lokale bestraling het immuunsysteem dusdanig activeert dat het ook uitzaaiingen buiten het bestralingsveld kan aanpakken. Dat blijkt echter een erg inefficiënt proces, dat bovendien patiënt- en tumortypeafhankelijk is. Radboudumc past nu in een aantal gevallen bestraling gecombineerd met immunotherapie toe; één van de hoopgevende ontwikkelingen waar Marcel Verheij met zijn afdeling op inzet. Met de immu - no therapie krijgt het immuunsys teem een extra boost, en studies laten zien dat als dit gecombineerd wordt met bestra ling, de behandeling in specifieke gevallen zeer effectief kan zijn. Radboudumc wil deze combinatiebehandeling voor meer patiënten beschikbaar maken. Onderzoekers van de afdeling Radiotherapie richten zich op onderliggende werkingsmechanismen en gaan de doses en de tussenliggende tijden variëren, om zo het optimale effect voor de patiënt te kunnen bepalen. Vervolg van pagina 5 Dit onderzoek willen we graag met onze regionale partners doen door gezamenlijk indicatie- en behandelprotocollen te ontwikkelen. Hierdoor kunnen we de introductie van MRI-gestuurde radiotherapie in onze regio optimaal vormgeven.” Keuzes gemaakt In overleg met het Centrum voor Oncologie heeft de afdeling Radiotherapie een aantal strategische keuzes gemaakt, nu ruim een jaar geleden. Verheij is daar blij mee: “Dat focussen is een sterk proces geweest. In de breedte bieden we uitstekende reguliere zorg, maar daar bovenop willen we ons de komende jaren richten op een beperkt aantal speerpunten om ons nationaal en internationaal te kunnen profileren en de beschikbare mensen en middelen optimaal te kunnen inzetten voor innovatie en “beyond-state-of-the-art” zorg. Dat is heel goed. Zo kun je heel duidelijk naar een doel werken. Iedereen kent de keuzes en ik wil alle disciplines binnen de afdeling hier actief bij betrekken. Naast de speerpunten qua tumorgebieden, hoofd-hals, prostaat, long, tumoren met maar weinig uitzaaiingen, zullen we ons richten op de kruisbestuiving van drie behandeltechnieken: stereotactische (hoge dosis-hoge precisie) radiotherapie, radio-immunotherapie en MRIgestuurde radiotherapie. Hiermee kan de behandeling van patiënten steeds meer geïndividualiseerd worden. Dit sluit naadloos aan bij het thema Persoonsgerichte Zorg, één van de speerpunten van het Radboudumc.” Complex proces Over een jaar heeft de afdeling de MRI-gestuurde radiotherapie operationeel. Marcel Verheij: “Het traject van aanschaf naar klinische implementatie is een complex proces. We werken hierbij nauw samen met de afdeling Radiologie & Nucleaire Geneeskunde waar veel kennis is op het gebied van complexe MRIbeeldanalyse. Beide afdelingen vullen elkaar heel goed aan wat essentieel is voor optimale patiëntenzorg en innovatief onderzoek. Als we bijvoorbeeld patronen gaan herkennen in de vroege fase van bestraling die iets zeggen over de uitkomst van de behandeling, kunnen we gaan voorspellen of patiënten goed zullen reageren en mogelijk een andere behandeling in gang zetten. Dat is patiëntgericht én innovatief. MRI-gestuurde bestraling zal een belangrijk deel van onze workflow gaan veranderen. Patiënten krijgen een MRI-scan in plaats van een CT-scan, je scant tijdens het bestralen, bestralingstijden worden anders en we kunnen vaker de behandeling aanpassen op veranderingen die tijdens de bestraling optreden. Een ander belangrijk voordeel van betere beeldvorming tijdens de bestraling is de patiëntvriendelijke mogelijkheid om de behandelduur sterk te verkorten door een hogere dosis per fractie toe te dienen.” Nicoline Hoogerbrugge: “We bundelen niet alleen de kennis van Europa, maar ook de data.” 06 Radboud Report Oncologie Pagina 5

Pagina 7

Heeft u een reisgids, turnpages of internet vakbladen? Gebruik Online Touch: folder digitaal zetten.

Radboud Report Oncologie Nr. 1 2019 Lees publicatie 2Home


You need flash player to view this online publication